Wettekst schade Omgevingswet

HOOFDSTUK 15 SCHADE

Afdeling 15.1 Nadeelcompensatie

Artikel 15.1 (toepassingsbereik)
1. Als een bestuursorgaan in de rechtmatige uitoefening van zijn publiekrechtelijke bevoegdheid of taak op grond van deze wet schade veroorzaakt, is titel 4.5 van de Algemene wet bestuursrecht alleen van toepassing op de toekenning van vergoeding van schade als bedoeld in artikel 4:126, eerste lid, van die wet die wordt veroorzaakt door het vaststellen, verlenen, stellen, treffen of, voor zover van toepassing, wijzigen of intrekken van:
a. een regel in het omgevingsplan, zijnde een regel als bedoeld in artikel 4.1, eerste lid, of 4.2, eerste lid,
b. een regel in een waterschapsverordening, zijnde een regel als bedoeld in artikel 4.1, eerste lid,
c. een regel in een omgevingsverordening, zijnde een regel als bedoeld in artikel 4.1, eerste lid, of 4.2, tweede lid,
d. een regel in een algemene maatregel van bestuur, zijnde een regel als bedoeld in artikel 4.3,
e. een omgevingsvergunning,
f. een projectbesluit,
g. een maatwerkvoorschrift,
h. een toestemming om een gelijkwaardige maatregel te treffen als bedoeld in artikel 4.7, eerste lid,
i. een peilbesluit als bedoeld in artikel 2.41,
j. een maatregel als bedoeld in artikel 19.4, 19.5 of 19.15.
2. Als voor een activiteit een omgevingsvergunning is vereist op grond van een besluit als bedoeld in het eerste lid, onder a tot en met d, geldt alleen de omgevingsvergunning als schadeveroorzakend besluit.
3. Als ingevolge artikel 5.52, eerste lid, een regel in een omgevingsplan wordt gewijzigd, geldt alleen het projectbesluit als schadeveroorzakend besluit.

Artikel 15.2 (indiening aanvraag om schadevergoeding als geen omgevingsvergunning is vereist)
Als voor een activiteit die mogelijk is op grond van een besluit als bedoeld in artikel 15.1, eerste lid, onder a tot en met d, geen omgevingsvergunning is vereist, kan een aanvraag om schadevergoeding worden ingediend zodra de activiteit volgens de regels die daarvoor gelden, aan het bevoegd gezag is gemeld en, in andere gevallen, zodra met de activiteit is begonnen.

Artikel 15.3 (bestanddelen schade)
1. Voor de toepassing van deze afdeling bestaat schade als bedoeld in artikel 4:126 van de Algemene wet bestuursrecht alleen uit inkomens- of omzetderving of waardevermindering van een onroerende zaak.
2. Onverminderd het eerste lid en artikel 4:129 van de Algemene wet bestuursrecht, kan het bestuursorgaan, als het een vergoeding als bedoeld in artikel van 4:126 van die wet toekent, tevens de kosten vergoeden, die een benadeelde maakt om te voldoen aan een besluit als bedoeld in artikel 15.1, onder a tot en met e.

Artikel 15.4 (bepalen omvang schade)
1. In een geval als bedoeld in artikel 15.1, tweede en derde lid, wordt de omvang van de schade bepaald aan de hand van een vergelijking van het inkomen of de omzet van de aanvrager of van de waarde van de onroerende zaak onmiddellijk voor en na de bekendmaking van de omgevingsvergunning of het projectbesluit.
2. In een geval als bedoeld in artikel 15.2 wordt de omvang van de schade bepaald aan de hand van een vergelijking van het inkomen of de omzet van de aanvrager of van de waarde van de onroerende zaak nadat de activiteit is of zal zijn verricht.

Artikel 15.5 (risicoaanvaarding)
1. De aanvrager heeft het risico van het ontstaan van de schade, bedoeld in artikel 4:126, tweede lid, onder a, van de Algemene wet bestuursrecht, in ieder geval niet aanvaard als:
a. de aanvrager overeenkomstig artikel 2 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek tot koop is overgegaan van een tot woning bestemde onroerende zaak of bestanddeel daarvan na de vaststelling van het omgevingsplan,
b. op de aanvraag om schadevergoeding artikel 15.1, tweede lid, of 15.2, van toepassing is, en
c. de schade bestaat uit waardevermindering van de onroerende zaak.
2. De aanvrager heeft het risico van het ontstaan van de schade, bedoeld in artikel 4:126, tweede lid, onder a, van de Algemene wet bestuursrecht, aanvaard als:
a. een functie die aan een locatie is toegedeeld of een andere met het oog daarop gestelde regel wordt gewijzigd in een omgevingsplan of een omgevingsverordening, b. gedurende een periode van drie jaar van de mogelijkheden die de functie biedt, geen gebruik is gemaakt, en c. na het verstrijken van de periode, genoemd onder b, ten minste een jaar voor de bekendmaking van het in onder a bedoelde besluit, gegevens over het voornemen tot wijziging van de regel beschikbaar zijn gesteld in de landelijke voorziening, bedoeld in artikel 20.22.

Artikel 15.6 (normale maatschappelijke risico)
1. Als schade bestaat uit waardevermindering van een onroerende zaak, wordt van die schade in ieder geval een deel ter grootte van vijf procent van de waarde van de onroerende zaak aangemerkt als behorend tot het normale maatschappelijke risico als bedoeld in artikel 4:126, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht.
2. Bij algemene maatregel van bestuur kunnen gevallen worden aangewezen waarin de schade geheel of gedeeltelijk voor rekening van de benadeelde blijft als bedoeld in artikel 4:126, tweede lid, van de Algemene wet bestuursrecht. 3. Bij schade als gevolg van elkaar opvolgende besluiten of maatregelen als bedoeld in artikel 15.1 die zo nauw met elkaar zijn verweven dat de voor- en nadelen die uit die besluiten of maatregelen voortvloeien worden geacht voort te vloeien uit één besluit of maatregel, is het percentage, genoemd in het eerste lid, van toepassing op de schade voortvloeiend uit de verschillende met elkaar verweven besluiten of maatregelen gezamenlijk.

Artikel 15.7 (bevoegd gezag)
1. Als de aanvraag om schadevergoeding betrekking heeft op een besluit van de gemeenteraad, het algemeen bestuur van een waterschap of provinciale staten of op een algemene maatregel van bestuur als bedoeld in artikel 15.1, eerste lid, onder d, wordt als bestuursorgaan dat de schadevergoeding toekent als bedoeld in artikel 4:126, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht, aangemerkt het college van burgemeester en wethouders, het dagelijks bestuur van het waterschap, gedeputeerde staten respectievelijk Onze Minister of Onze Minister die het aangaat.
2. Het dagelijks bestuur van een waterschap, gedeputeerde staten of Onze Minister of Onze Minister die het aangaat kunnen beslissen op aanvragen om vergoeding van schade veroorzaakt door een besluit van een ander bestuursorgaan ter uitvoering van het door hem of hen vastgestelde projectbesluit.
3. Het college van burgemeester en wethouders, het dagelijks bestuur van een waterschap, gedeputeerde staten of Onze Minister of Onze Minister die het aangaat kunnen in de plaats van een ander bestuursorgaan beslissen op aanvragen om schadevergoeding, als dat andere bestuursorgaan daarvoor toestemming heeft verleend.
4. Als een bestuursorgaan toepassing geeft aan het tweede of derde lid, geeft het ook aan op welke besluiten, bedoeld in artikel 15.1, eerste lid, de overname van de bevoegdheid om schadevergoeding toe te kennen, betrekking heeft.

Artikel 15.8 (schadevergoedingsovereenkomst)
1. De rechtspersoon waartoe het bestuursorgaan dat de schadevergoeding toekent behoort, kan met degene die de activiteit verricht, overeenkomen dat de door dat bestuursorgaan toe te kennen schadevergoeding en de daarmee samenhangende kosten geheel of gedeeltelijk voor rekening komen van degene die de activiteit verricht.
2. Degene die de activiteit verricht en een overeenkomst als bedoeld in het eerste lid heeft gesloten, is belanghebbende bij een besluit van het bestuursorgaan, bedoeld in het eerste lid, over vergoeding van die schade.
Artikel 15.9 (delegatiegrondslag)
Bij algemene maatregel van bestuur kunnen nadere regels worden gesteld over:
a. de wijze van beoordeling van een aanvraag om schadevergoeding,
b. de totstandkoming van een beslissing op de aanvraag.
Afdeling 15.2 Schade bij gedoogplichten

Artikel 15.10 (begripsbepalingen)
Artikel 10.1 is van overeenkomstige toepassing op deze afdeling.

Artikel 15.11 (recht op schadevergoeding)
1. Een rechthebbende heeft recht op vergoeding van schade als gevolg van een gedoogplicht als bedoeld in afdelingen 10.2 en 10.3.
2. De in het eerste lid bedoelde schade wordt vergoed door de initiatiefnemer van de activiteit, de werkzaamheid of het werk van algemeen belang waarvoor de gedoogplicht geldt.

Artikel 15.12 (omvang schadevergoeding bij gedoogplichten afdeling 10.2 en bij artikel 10.20)
Schade die een rechthebbende als gevolg van een gedoogplicht als bedoeld in afdeling 10.2 en in artikel 10.20 lijdt wordt naar redelijkheid vergoed.

Artikel 15.13 (omvang schadevergoeding bij gedoogplichtbeschikkingen afdeling 10.3 met uitzondering van artikel 10.20)
1. Schade die een rechthebbende rechtstreeks en noodzakelijk lijdt als gevolg van een gedoogplicht als bedoeld in afdeling 10.3 wordt volledig vergoed.
2. Het eerste lid is niet van toepassing op schade als gevolg van een gedoogplicht als bedoeld in artikel 10.20.

Artikel 15.14 (bevoegde rechter)
Op een vordering tot schadevergoeding als bedoeld in deze afdeling is de civiele rechter bevoegd binnen wiens rechtsgebied de onroerende zaak geheel of in hoofdzaak is gelegen.

Afdeling 15.3 Schade voor onteigening
[Gereserveerd]

Jurisprudentie